بیماری های روان تنی
بیماریهای روانتنی (Psychosomatic Disorders) به گروهی از بیماریها اطلاق میشود که در آنها عوامل روانی، مانند استرس یا اضطراب، تأثیر مستقیم و مهمی بر بروز یا تشدید علائم جسمی دارند. روانکاوی بهعنوان یکی از رویکردهای اصلی در روانشناسی و رواندرمانی، به بررسی نقش ضمیر ناخودآگاه، تعارضهای درونی و تاثیرات گذشته فرد بر سلامت روانی و جسمانی میپردازد.
مفهوم بیماریهای روانتنی
بیماریهای روانتنی به شرایطی گفته میشود که استرسهای روانی باعث ایجاد یا تشدید علائم جسمانی واقعی میشوند، بدون اینکه علت عضوی مشخصی وجود داشته باشد. نمونههایی از این بیماریها عبارتند از:
زخم معده: اغلب به استرسهای روانی و اضطراب طولانیمدت مرتبط است.
سردردهای تنشی: ناشی از فشارهای روانی و عاطفی.
بیماریهای قلبی-عروقی: که به اضطراب و استرس طولانیمدت نسبت داده میشوند.
بیماریهای پوستی مثل اگزما یا پسوریازیس: که به تغییرات هیجانی حساس هستند.
بیماری های گوارشی ،بیماری های خودایمنی ، بیماری های تنفسی ، سرطان ، تومورها ، مشکلات تغذیه ای ، مشکلات خواب و ……..
دیدگاه روانکاوی به بیماریهای روانتنی
روانکاوی، بر اساس نظریه زیگموند فروید و گسترشهای بعدی آن توسط روانکاوان پسافرویدی ، بر این اصل استوار است که تعارضهای روانی در ضمیر ناخودآگاه میتوانند در قالب علائم جسمی ظاهر شوند. فروید از اصطلاح “تبدیل” (Conversion) استفاده کرد تا توضیح دهد که چگونه انرژی هیجانی سرکوبشده به علائم جسمانی تبدیل میشود.
عوامل روانکاوانه مؤثر:
1. سرکوب هیجانات: احساسات و تمایلاتی که سرکوب میشوند، میتوانند به شکل مشکلات جسمانی بروز کنند.
2. تعارضهای درونی: فرد ممکن است میان خواستههای متضاد یا احساس گناه و اضطراب گیر کند، که این تعارضها میتوانند علائم روانتنی ایجاد کنند.
3. تجربیات کودکی: بسیاری از مشکلات روانتنی ریشه در تجربیات اولیه زندگی دارند. مثلا فردی که در کودکی احساس ناامنی شدیدی داشته است، ممکن است در بزرگسالی دچار بیماریهای قلبی و ….شود.
درمان از منظر روانکاوی
روانکاوی تلاش میکند تا با کشف تعارضهای ناخودآگاه و حل و فصل آنها و باز کردن گره ها و ایجاد آگاهی و ……، به فرد کمک کند علائم جسمانی ناشی از مشکلات روانی را کاهش دهد.
البتهلازم به ذکر است که تمرکز روانکاو و جلسات تحلیل صرفا بر از بین رفتن نشانه ها/سیمپتوم نیست ،بلکه یکی از خروجی های جلسات تحلیل از بین رفتن نشانه ها است.
چیزی که در کلام نیاید تبدیل به نشانه میشود.
بدن شروع به حرف زدن میکند.
مراحل درمان شامل:
تحلیل رؤیاها و تداعی آزاد: برای دسترسی به ناخودآگاه و کشف ریشه تعارضها.
پرداختن به تجربیات کودکی: شناسایی الگوهای اولیه که منجر به بیماری شدهاند.
ابراز هیجانات سرکوبشده: کمک به بیمار برای بیان احساساتی که بهطور ناخودآگاه سرکوب شدهاند.
نتیجهگیری
روانکاوی به ما نشان میدهد که بهطور عمیقی به یکدیگر مرتبط هستند و بسیاری از بیماریهای جسمی میتوانند ریشه در مشکلات روانی و هیجانی داشته باشند. درمان روانکاوانه، با تمرکز بر ریشههای عمیقتر مشکلات، میتواند راهی مؤثر برای کاهش علائم جسمانی و بهبود کلی سلامت روانی و جسمانی باشد.
نویسنده : گلنوش ابراهیمی
شروع گفتوگو
اگر این متن به تجربه شما نزدیک است، میتوانید برای هماهنگی جلسه اولیه از طریق تماس یا واتساپ اقدام کنید.